Ο νέος εξωδικαστικός μηχανισμός του Ν. 5313/2026 μπήκε σε ισχύ στις 21 Σεπτεμβρίου 2026, με το ελάχιστο όριο οφειλών να μειώνεται από €10.000 σε €5.000 και τη δυνατότητα ρύθμισης οφειλών προς Εφορία και e-ΕΦΚΑ σε έως 72 δόσεις. Αν εντάσσεσαι, το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνεις δεν είναι να υπογράψεις τη ρύθμιση — είναι να υπολογίσεις πόσο χώρο έχει η νέα δόση στον μηνιαίο προϋπολογισμό σου, πριν τη δεχτείς.
Τι Άλλαξε με τον Ν. 5313/2026
Μέχρι πρόσφατα, ο εξωδικαστικός μηχανισμός ρύθμισης οφειλών απαιτούσε συνολικό χρέος τουλάχιστον €10.000, κάτι που άφηνε εκτός εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά με μικρότερα αλλά εξίσου ασφυκτικά χρέη — μια δόση δανείου που καθυστέρησε, μια ρύθμιση με την Εφορία που “έσπασε”, ένα υπόλοιπο πιστωτικής κάρτας που μεγάλωσε. Το άρθρο 13 του νέου νόμου κατεβάζει αυτό το όριο στα €5.000, ανοίγοντας την πόρτα σε περίπου 1 εκατομμύριο οφειλέτες που μέχρι σήμερα δεν είχαν πρόσβαση στο εργαλείο.
Η δεύτερη μεγάλη αλλαγή αφορά την πρώτη κατοικία. Για πρώτη φορά, ο μηχανισμός επιτρέπει να διαχωριστεί η προστασία της κύριας κατοικίας από την υπόλοιπη ακίνητη περιουσία σου: αν έχεις και δεύτερο ακίνητο (π.χ. ένα διαμέρισμα που κληρονόμησες ή ένα εξοχικό), μπορείς να το ρευστοποιήσεις για να καλύψεις μέρος του χρέους, ενώ η κύρια κατοικία σου μένει προστατευμένη μέσα σε συμφωνία αποπληρωμής. Η αίτηση γίνεται μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας της Ειδικής Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, με κωδικούς Taxisnet, και ένας διαχειριστής (mediator) αναλαμβάνει να επικοινωνήσει την πρότασή σου στους πιστωτές.
Γιατί το “72 Δόσεις” Δεν Σημαίνει Αυτόματα “Βιώσιμο”
Οι 72 δόσεις ακούγονται ανακουφιστικές — έξι χρόνια για να ξεπληρώσεις κάτι που ίσως σε πνίγει σήμερα. Αλλά ο αριθμός των δόσεων δεν λέει τίποτα από μόνος του. Αυτό που μετράει είναι το ποσό της κάθε δόσης σε σχέση με το πραγματικό σου μηνιαίο πλεόνασμα, όχι με το εισόδημά σου.
Ας πάρουμε ένα παράδειγμα. Ένας μισθωτός με καθαρό μηνιαίο εισόδημα €1.200 και οφειλή €18.000 προς την Εφορία βλέπει μια πρόταση ρύθμισης σε 72 δόσεις των €280. Αν δεν έχει ήδη καταγράψει τα σταθερά του έξοδα — ενοίκιο, ΔΕΗ, σούπερ μάρκετ, ασφάλιστρα αυτοκινήτου — δεν μπορεί να ξέρει αν τα €280 χωράνε ή αν θα τον αναγκάσουν να ξαναδανειστεί μέσα σε τρεις μήνες για να καλύψει ένα απρόοπτο. Η ρύθμιση που φαίνεται σωτήρια στα χαρτιά μπορεί να είναι μη βιώσιμη στην πράξη, αν δεν έχει προηγηθεί σοβαρός υπολογισμός.
Πώς να Προϋπολογίσεις τη Δόση Σου Πριν Υπογράψεις
Βήμα 1: Καταγράψτε όλα τα πάγια έξοδά σας για έναν πλήρη μήνα
Πριν αποδεχτείς οποιαδήποτε πρόταση ρύθμισης, χρειάζεσαι ακριβή εικόνα των σταθερών σου εξόδων: ενοίκιο ή στεγαστικό, ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ, ΟΤΕ/internet, ασφάλιστρα, τέλη κυκλοφορίας κατανεμημένα μηνιαίως, και το κατά προσέγγιση κόστος σούπερ μάρκετ. Αν δεν τα έχεις ήδη καταγεγραμμένα, δώσε στον εαυτό σου δύο-τρεις εβδομάδες πριν κλείσεις τη ρύθμιση.
Βήμα 2: Υπολόγισε το πραγματικό μηνιαίο πλεόνασμα
Αφαίρεσε τα πάγια έξοδα από το καθαρό εισόδημά σου. Ό,τι μένει είναι το πλεόνασμα — και από αυτό πρέπει να αφαιρέσεις ήδη έναν “αόρατο προϋπολογισμό” για απρόοπτα (γιατρός, επισκευή αυτοκινήτου, δώρο γάμου) πριν αποφασίσεις πόσο μπορεί να απορροφήσει η νέα δόση.
Βήμα 3: Θέσε ένα ανώτατο όριο δόσης πριν δεις την πρόταση
Μια πρακτική αρχή: η δόση της ρύθμισης δεν πρέπει να ξεπερνάει το 25-30% του μηνιαίου σου πλεονάσματος, όχι του συνολικού σου εισοδήματος. Αν η πρόταση της πλατφόρμας ξεπερνάει αυτό το όριο, έχεις δικαίωμα να διαπραγματευτείς αριθμό δόσεων ή να ζητήσεις τροποποίηση πριν υπογράψεις τη συμφωνία αναδιάρθρωσης.
Βήμα 4: Καταχώρισε τη δόση ως μόνιμο επαναλαμβανόμενο έξοδο από την πρώτη μέρα
Μόλις υπογραφεί η ρύθμιση, η δόση πρέπει να μπει αμέσως στον μηνιαίο σου προϋπολογισμό σαν να ήταν ενοίκιο — όχι σαν “έξτρα” υποχρέωση που θυμάσαι όταν φτάνει το SMS. Στο Tefteri, μπορείς να καταχωρίσεις τη δόση του εξωδικαστικού ως δικό της επαναλαμβανόμενο έξοδο σε ξεχωριστή κατηγορία, ώστε να φαίνεται καθαρά η επίδρασή της στο υπόλοιπο μηνιαίο σου πλάνο και να μην περάσει ποτέ απαρατήρητη ημερομηνία πληρωμής.
Ποιος Δικαιούται Ένταξη
Δικαίωμα ένταξης έχουν φυσικά και νομικά πρόσωπα με συνολικές οφειλές προς χρηματοδοτικούς φορείς, Δημόσιο και ασφαλιστικά ταμεία από €5.000 και πάνω. Η αίτηση κατατίθεται στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, και ο ορισμένος διαχειριστής ελέγχει την πληρότητά της, την κοινοποιεί στους πιστωτές και επιβλέπει τη διαδικασία αναδιάρθρωσης μέχρι το τέλος. Σημαντικό: η νέα πρόβλεψη για ρευστοποίηση περιουσιακών στοιχείων αποκλείει ρητά την κύρια κατοικία — μπαίνει στο τραπέζι μόνο δεύτερη ή τρίτη ιδιοκτησία.
Τι Πρέπει να Προσέξεις Πριν Υπογράψεις
- Μην υπολογίζεις τη δόση με βάση αισιόδοξο σενάριο εισοδήματος. Αν είσαι εποχιακός εργαζόμενος ή ελεύθερος επαγγελματίας με μεταβλητό εισόδημα, υπολόγισε τη δόση με βάση τον χειρότερο μήνα σου, όχι τον μέσο όρο.
- Μην ξεχνάς τα έμμεσα κόστη. Η αίτηση συχνά απαιτεί τη βοήθεια λογιστή ή δικηγόρου, κόστος που πρέπει να μπει κι αυτό στον προϋπολογισμό του πρώτου μήνα.
- Έλεγξε αν η δόση αντικαθιστά ή προστίθεται σε υπάρχουσες υποχρεώσεις. Μερικές φορές η ρύθμιση ενοποιεί χρέη που ήδη πλήρωνες ξεχωριστά — σε αυτή την περίπτωση, το πραγματικό σου κόστος μπορεί να μειωθεί, όχι να αυξηθεί.
- Ζήτα γραπτή επιβεβαίωση κάθε όρου. Μην βασίζεσαι μόνο στην προφορική εξήγηση του διαχειριστή· η συμφωνία αναδιάρθρωσης είναι το μόνο δεσμευτικό έγγραφο.
Πώς Επηρεάζει τον Ετήσιο Προϋπολογισμό σου
Μια δόση εξωδικαστικού δεν λειτουργεί σε κενό — συγκρούεται με τα ίδια έξοδα που ήδη πιέζουν κάθε ελληνικό νοικοκυριό: ΕΝΦΙΑ σε δόσεις, τέλη κυκλοφορίας τον Δεκέμβριο, δώρο Χριστουγέννων που μπαίνει στον λογαριασμό αλλά συχνά κατευθύνεται κατευθείαν σε χρέη. Αν έχεις ήδη ταμείο έκτακτης ανάγκης, έστω μικρό, η νέα δόση είναι πολύ πιο εύκολο να απορροφηθεί χωρίς να σε αναγκάσει να ξαναδανειστείς στο πρώτο απρόοπτο. Αν δεν έχεις, βάλε ως προτεραιότητα να χτίσεις έστω €500-€1.000 απόθεμα παράλληλα με την αποπληρωμή — ακόμα κι αν αυτό σημαίνει μια δόση παραπάνω στη ρύθμιση.
Αξίζει επίσης να δεις τη δόση σε σχέση με τυχόν άλλα χρέη που κουβαλάς. Αν έχεις παράλληλα υπόλοιπο πιστωτικής κάρτας ή καταναλωτικό δάνειο, σκέψου ποια οφειλή αποπληρώνεις πρώτα με βάση τη μέθοδο χιονοστιβάδα ή χιονόμπαλα — η ρύθμιση του εξωδικαστικού συνήθως έχει το χαμηλότερο επιτόκιο απ’ όλες, οπότε τα υπόλοιπα χρήματα του πλεονάσματος καλύτερα να κατευθύνονται στο ακριβότερο χρέος σου πρώτα.
Το Tefteri είναι μια εφαρμογή προσωπικών οικονομικών για iPhone που σας βοηθά να παρακολουθείτε έξοδα, εισοδήματα και συνδρομές — οργανωμένα σε κατηγορίες, αποθηκευμένα τοπικά στη συσκευή σας, σχεδιασμένο για εύκολη οικονομική διαχείριση.
Συχνές Ερωτήσεις
Ποιο είναι το νέο ελάχιστο όριο οφειλών για ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό;
Με τον Ν. 5313/2026, το ελάχιστο όριο συνολικών οφειλών μειώθηκε από €10.000 σε €5.000. Αυτό σημαίνει ότι νοικοκυριά με μικρότερα αλλά επαχθή χρέη — π.χ. καθυστερημένες οφειλές προς την Εφορία ή τον e-ΕΦΚΑ που πριν δεν έφταναν το παλιό όριο — μπορούν πλέον να υποβάλουν αίτηση μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας.
Προστατεύεται πάντα η πρώτη κατοικία στον νέο μηχανισμό;
Ο νόμος εισάγει ειδική πρόβλεψη που επιτρέπει τη διάσωση της κύριας κατοικίας μέσω αναδιάρθρωσης, ενώ αποκλείει ρητά την πρώτη κατοικία από τη ρευστοποίηση περιουσιακών στοιχείων — αυτή αφορά μόνο δεύτερα ή τρίτα ακίνητα. Ωστόσο, η προστασία δεν είναι αυτόματη· προϋποθέτει ένταξη στη διαδικασία και αποδοχή συμφωνίας αναδιάρθρωσης.
Πώς υπολογίζω αν μπορώ να αντέξω τη δόση που μου προτείνει η πλατφόρμα;
Αφαίρεσε από το καθαρό μηνιαίο εισόδημά σου όλα τα πάγια έξοδα (ενοίκιο, λογαριασμούς, σούπερ μάρκετ, ασφάλιστρα) για να βρεις το πραγματικό πλεόνασμα. Η δόση δεν θα πρέπει να ξεπερνάει περίπου το 25-30% αυτού του πλεονάσματος. Αν η πρόταση είναι υψηλότερη, έχεις δικαίωμα να ζητήσεις αναπροσαρμογή αριθμού δόσεων πριν υπογράψεις.
Χρειάζομαι δικηγόρο ή λογιστή για να υποβάλω αίτηση;
Δεν είναι νομικά υποχρεωτικό, αλλά η διαδικασία περιλαμβάνει τεχνικά στοιχεία (συγκέντρωση δικαιολογητικών, επικοινωνία με πολλαπλούς πιστωτές μέσω του διαχειριστή) που κάνουν τη βοήθεια επαγγελματία πρακτικά χρήσιμη, ειδικά αν έχεις οφειλές σε περισσότερους από έναν φορείς. Υπολόγισε αυτό το κόστος στον προϋπολογισμό της πρώτης σου φάσης.
Τι γίνεται αν δεν μπορώ να πληρώσω μια δόση της ρύθμισης;
Η συμφωνία αναδιάρθρωσης είναι δεσμευτική συμβατικά, και συστηματική καθυστέρηση δόσεων μπορεί να οδηγήσει σε έκπτωση από τη ρύθμιση. Γι’ αυτό ο υπολογισμός πριν την υπογραφή είναι κρίσιμος — μια δόση που φαίνεται διαχειρίσιμη τον πρώτο μήνα αλλά αγνοεί εποχιακές διακυμάνσεις εισοδήματος (π.χ. σε εποχιακή εργασία) μπορεί να καταρρεύσει μέσα σε λίγους μήνες. Αν προβλέπεις δυσκολία, επικοινώνησε έγκαιρα με τον διαχειριστή για πιθανή αναπροσαρμογή, αντί να περιμένεις την καθυστέρηση.
